گاهی به ذهن می‌آید که باید نسبتی یا وجه تسمیه‌ای با استان گیلان داشته باشد اما وقتی به تاریخچۀ این نام رجوع می‌کنیم، می‌فهمیم که اسم شهر کاملاً کُردی است. در گذشته نوعی درختچۀ خودرو «گی هلّ (gyal)» مورت امروزی به وسعت چندین هکتار در سراب گیلانغرب وجود داشته که به «سراب گی هلّ» یا «باغ گی هلّ» معروف بوده است. این منطقه نیز به نام «دشت گی هلّ (gyalan)»، به معنی جایی که درخت «گی هلّ» یا همان مورت را داراست می‌گویند.

نقش گیلانغرب در جنگ ایران و عراق

گیلانغرب تنها با نامش شهرت ندارد؛ بلکه در زمان جنگ ایران و عراق مردمان این منطقه رشادت‌های زیادی از خود نشان دادند؛ تا جایی‌که به خاطر مقاومتشان دومین شهر مقاوم ایران لقب گرفتند.

درست شش روز پس از پذیرش قطعنامۀ ۵٩٨ شورای امنیت سازمان ملل از سوی ایران، مقارن ساعت ۱۴:۳۰ سوم مرداد سال ۶۷ منافقین و ارتش عراق به تصور اینکه اوضاع داخلی ایران نابسامان است، عملیات مشترک خود را با هجوم زمینی از مسیر سرپل ذهاب و از جنوب گردنۀ پاتاق (نزدیکی سرپل ذهاب) آغاز و به ‌طرف شهر کرند پیشروی کردند. حدود ساعت ۱۸:۳۰ اولین تانک‌های عراقی با آرم منافقین وارد شهر شد و پس از تصرف کرند، حرکت خود را به سمت اسلام‌آباد غرب آغاز و به محض رسیدن به مدخل شهر، اقدام به قطع برق و ارتباطات مخابراتی و همچنین تیراندازی و آشفته نمودن اوضاع کردند. این عملیات نیز با رشادت رزمندگان اسلام و مردم سلحشور منطقه ناکام ماند و نیروهای عراقی در همان روز نخست به پشت مرزهای بین‌المللی عقب رانده شدند. 

شب جمعه در دشت گیلانغرب صدای انفجارهای پیاپی که حاکی از خط آتش سنگین دشمن بود، شنیده می‌شد. طی دو روز بعد اول مرداد ۶٧ عراقی‌ها به منطقۀ گیلانغرب رسیدند. منطقه از زمین و هوا زیر بمباران‌ها و گلوله‌باران‌های شدید دشمن قرار گرفت. در این تجاوز دشمن به خاک کشورمان از جمله روستاهای تقی، شیرزادی در دهستان چله و روستای دار بادام و اطراف آن و نیز بعضی از روستاهای دهستان حیدریه هدف بمباران قرار گرفت و تعداد زیادی از مردم غیر نظامی گیلانغرب شهید و یا مجروح شدند. عراقی‌ها اموال مردم روستاهای اشغال شده را غارت کردند، به مزارع خسارات فراوانی وارد شد. از افراد بومی محل، تعداد زیادی شهید، مجروح و یا به اسارت دشمن درآمدند. مردم برای چندمین بار خانه‌های خود را ترک کردند و به مناطق خارج از جبهۀ جنگ رفتند. این اشغال چهار روز ادامه یافت. بعد از آن نیروهای عراقی شبانه عقب نشستند و مردم هم به سر خانه و زندگی خود برگشتند.

آسیب‌های شیمیایی؛ یادگاری از مقاومت مردم گیلانغرب

در جریان عملیات کمینگاه (مرصاد) در مردادماه ١٣۶٧ قسمتی از دهستان دیره در حوالی روستای نسار مورد بمباران شیمیایی هواپیمای ارتش عراق قرار گرفت. در این بمباران چندین سیلندر مواد شیمیایی از انواع مختلف به خصوص عامل خردل روی منطقه تخلیه شد. اهالی منطقه به علت عدم آشنایی با صدمات و مضرات مواد شیمیایی، در اثر تماس با پوکه بمب‌ها دچار ضایعۀ شیمیایی شده‌اند. این بمباران عوارض زیادی روی مردم آن منطقه به‌جا گذاشته است، به طوری‌که بعدها سازمان‌های دولتی قربانیان را زیر پوشش حمایت خود گرفتند.

انتهای پیام/