جنبش عدم تعهد در کلام رهبر معظم انقلاب
«در شرایطى که قدرتهاى بزرگ از جمله آمریکا قصد تغییرات در سازمان ملل به نفع خود را دارند، یکى از وظایف مهم کشورهاى عضو جنبش عدم تعهد ایفاى نقش براى مقابله با این موضوع است.»
عامل بیمناک شدن قدرت های بزرگ
ما معتقدیم که جنبش غیر متعهدها باید حقیقتاً یک هویت مستقل
و بارزی را در دنیا داشته باشد و عاملی برای بیمناک شدن قدرت های بزرگی که عادت به
تجاوز کرده اند باشد.
متأسفانه بعضی از اعضای جنبش عدم تعهد اصرار دارند که
به قدرت های استکباری بقبولانند که این جنبش هیچگونه تهدیدی علیه آنان نیست ولی مابه
عکس معتقدیم که قدرتهای بزرگ بایستی از جنبش غیر متعهدها حساب ببرند. بطوریکه هر گاه
خواستند به کشور کوچکی تجاوز کنند به یاد داشته باشند که 101 کشور غیر متعهد در مقابل
آنان خواهد ایستاد.
بیانات در دیدار با سفیر کشور یوگسلاوی 7/3/1368
تنها غیر متعهد اجلاس
نه در یک نقطه دورافتاده دنیا؛ بلکه در خاورمیانه و حسّاسترین
منطقه جغرافیاى سیاسى دنیا، یک ملت چند ده میلیونى، با یک انگیزه تمام نشدنى، ناگهان
وسط میدان آمد و نه فقط به امریکا و پشتیبانان او اعتراض کرد و به همه انگیزههاى استکبارى
امریکا «نه» گفت که حتّى به شوروى هم که قطب مقابل امریکا بود، اعتراض مىکرد!
من در زمان ریاست جمهورى، در کنفرانس غیر متعهّدها
در زیمباوه شرکت کردم. کنفرانس غیر متعهّدها عمدتاً در اختیار چپها بود. البته دولتهاى
متمایل به غرب و امریکا هم در آنجا بودند؛ اما کارگردان عمده، یکى رابرت موگابه و
دیگرى فیدل کاسترو بود - که اینها چپ بودند - بقیه رؤساى جمهورِ چپ دنیا هم که طرفدار
شوروى بودند، حضور داشتند و عمده کارگردانى در دست اینها بود. من رفتم در آنجا سخنرانى
کردم.
سخنرانى من صددرصد ضدّ امریکایى و ضدّ استکبارى بود. حقایق انقلاب،
حقایق کشور، جرایم امریکا، جرایم علیه ملت ایران، مسائل مربوط به جنگ تحمیلى و امثال
اینها را گفتم. بعد با همان صراحت و شدّت، به تجاوز شوروى به افغانستان حمله کردم.
اینها مبهوت مانده بودند! یکى از همان رؤساى جمهور چپ به من گفت، تنها غیر متعهّد در
این کنفرانس، ایران است. ببینید؛ نظام اسلامى در ابعاد جهانى، اینطور اهمیت و جلوه
پیدا مىکند و حتّى دشمنانش مجبور مىشوند به آن احترام کنند.
بیانات در دیدار با جوانان استان اصفهان 12/8/1380
عقب نشینی جبهه استکبار
امروز شما ببینید در همین قضیهى انرژى هستهاى- که سعى مىکنند
در دنیا جنجال کنند- وضعیت دنیا نسبت به ما چیست؛ بخصوص وضعیت کشورهاى آسیا و خاورمیانه
و کشورهاى اسلامى. حالا آمریکاییها مثل همیشه دهانشان را باز مىکنند، چشمشان را مىبندند
و هرچه به دهنشان مىآید، مىگویند: دنیا با غنىسازى ایران مخالف است! نه، شمایید
که دنیا را نمىشناسید؛ دنیا را نمىبینید.
ملتهاى دنیا که هیچ، حتى دولتهاى دنیا که نشانهى آن بیش از
صد کشور غیر متعهد و حدود پنجاه کشور اسلامى است که در کنفرانس اسلامى و در جنبش
عدم تعهد گرد آمدهاند و چند مجموعهى دیگر که اکثریت قاطع کشورهاى دنیا هستند،
همه طرفدار این هستند که انرژى هستهاى از انحصار چند قدرت مدعى و طلبکار جهانى بیرون
بیاید و ملت ایران را براى اینکه در این راه شجاعانه ایستاده، از ته دل تحسین و تشویق
مىکنند.
ملت ایران در راه افتخار خود، با قدرت و با نشاط و با تلاش-
با این نسلِ فرزانه و فهمیده و آگاهى که امروز بحمد اللَّه روز به روز در حال رشد است-
(این نسل جوانِ عزیز ما) تفکرات خودش را، که بافتههاى ذهنى دنیاى غرب را به چالش کشیده
و زیر علامت سؤال برده، روز به روز رشد خواهد داد و عمق خواهد بخشید و آنها را مثل
هدایاى معنوىِ ارزشمندى به دنیاى اسلام و ملتهاى مسلمان تقدیم خواهد کرد؛ و جبههى
استکبار مجبور است عقبنشینى کند.
بیانات در دیدار مردم استان سمنان 17/8/1385
معنی نظام جهانى و سلطهى استکبار
استکبار، یعنى گردن کلفتى و قلدرى و آدمکشى و شرم نکردن و ابا
نکردن و تجاوزِ توأم با وقاحت و سر را بالا گرفتن و سینه را سپر کردن. نظامى که امروز
قدرتهاى مقتدر عالم دارند، نظام استکبارى است. امریکا وارد یک کشور دیگر مىشود و با
مردم آن کشور مىجنگد. مردم با امریکا جنگیدند؛ بحث بر سر زید و عمرو نیست. مردم مایل
نبودند که امریکا وارد کشورشان بشود و آنها را بکشد و خانههایشان را خراب کند و در
خیابانها و جلوى مغازهها و مدرسهها و خانههایشان، تانک و نفربر زرهى و سرباز بیگانه
بیاورد و از آن طرف هم، دولت انگلیس و فلان و بهمان دولت از او حمایت کنند و عدهى
دیگرى هم در دنیا بنشینند و تماشا و سکوت کنند. نظام جهانى و سلطهى استکبار، یعنى
این.
چند سال پیش که ما در کنفرانس عدم تعهد و در سازمان ملل
شرکت کرده بودیم، همین نکته را به مردم دنیا گفتیم. گفتیم: مردم دنیا! رهبران دنیا!
امروز بر دنیا، نظام سلطه حاکم است. نظام سلطه، یعنى اینکه کسى در دنیا به اتکاى سر
نیزه و زور، قلدرى بکند و شرم نکند و دیگران هم قلدرى او را تحمل کنند.
بیانات در دیدار اقشار مختلف مردم 6/10/1368
درسی از گذشته برای اعضاء جنبش
چرا جنبش غیرمتعهّدها رسماً اعلام نکند که بیطرفى اعضاء
در قبال هر نوع تجاوز، غیر موجه و تخلّف از اصول جنبش است؟...
نفس به وجود آمدن این جنبش، عصیان و طغیانى از طرف کشورهاى مستقل
جهان سوم، علیه نظام سلطه بوده است. امروز نیز جهان سوم براى تحرک و سازماندهى تلاشهاى
خود، چارچوبى بهتر از غیرمتعهّدها نمی شناسد. ما براى ارزیابى دستاوردها یا ضعف ها
باید ببینیم جنبش در این مسیر، یعنى رفض نظام سلطه و جایگزین کردن روابط عادلانه چه
کرده است؟ از گذشته درس بگیریم و آینده را با پشتوانهى آن، بسازیم...
در مقابله با سلطهى اقتصادى بر کشورهاى جهان سوم، جنبش از سالهاى
هفتاد به بعد، طرح نظام نوین اقتصاد بینالمللى را با تلاش فراوان مطرح کرده است که
خود باعث یک آگاهى وسیع بینالمللى شده است، و اگر قدمهاى بعدى با جدیت طرحریزى شود،
امید آن میرود که شکستن شبکهى مخوف مسلّط اقتصادى بر جهان سوم تأثیر بسزایى داشته
باشد.
در دههى هفتاد و هشتاد که تشنّج بین دو قطب در اوج خود بود
و کابوس انهدام بشریّت با جنگ اتمى، جامعهى بشرى را به شدت میترساند، جنبش توانست
با افکار صلحجویانه و موضع ترغیب به مذاکرات خلع سلاح، تا حدى در کاهش تشنّج حاکم،
مؤثّر گردد و هم به روشنگرى در سطح جهان کمکى کرده باشد. بر این دستاوردها باید این
را بیفزاییم که تأثیر جنبش در سازمان ملل، بتدریج تا آنجا افزایش یافته که رأى غیرمتعهّدها
به عنوان یک مجموعه مطرح شده است. این از یک جهت سلطهى وسیع ابرقدرتها را بر سازمان
ملل به خطر انداخته و از سوى دیگر قدرت ملّتها را -ولو بسیار محدود- نمایانگر ساخته
است. احساس خطر ابرقدرتها در برخوردهاى اخیر امریکا با سازمان ملل کاملاً محسوس است.
بیانات
در هشتمین اجلاس سران جنبش عدم تعهد در زیمباوه / شهریور ۱۳۶۵
توقع ملتها از جنبش عدم تعهد
آیا هیچ جنایتى زشتتر از اشغال نظامى یک کشور یا اقدام به تجاوز
براى دستیابى به سلطهى سیاسى و اقتصادى بر یک ملّت وجود دارد؟ در ربع قرن اخیر، تعدادى
از ملّتهاى محروم جهان سوم و دولتهاى نوپاى مردمىِ آنان قربانى چنین اقداماتى شدهاند،
آیا جنبش توانسته است علیه متجاوز در آنگونه موارد یک فشار قوى بینالمللى ایجاد
کند؟ جنبش غالباً حتّى از موضعگیرى صریح، یعنى کمترین کارى که از آن انتظار میرود سر
باز زده و در آن موارد محافظهکارانه عمل کرده است.
از جنبش البتّه توقّع نیست که مانند یک پیمان نظامى وارد معرکه
شود، لیکن این انتظار هست که شجاعانه و صادقانه از حقّ و از مظلوم و قربانى تجاوز و
سلطهطلبى دفاع کند. ملّتها انتظار دارند که زد و بند قدرتها به جنبش سرایت نکند و-
ترفندهاى دیپلماتیک و ریاکارانهى متداول در آن جاى نداشته باشد.
بیانات
در هشتمین اجلاس سران جنبش عدم تعهد در زیمباوه / شهریور ۱۳۶۵
نیاز به وحدت
مهمترین علتی که توانست کشورهای آسیایی و آفریقایی را در آن
زمان دور هم جمع کند و بعد هم جنبش عدم تعهد پایه گذاری شود، وحدت نیاز بود
و امروز نیز کشورهای اسلامی نیاز به همکاری و ارتباط نزدیکتر دارند...
آمریکا و رژیم صهیونیستی تروریست ترین دولتهای دنیا هستند ولی
کشورهای اسلامی برای مقابله با این تبلیغات و دشمنی که با جهان اسلام آغاز شده است
باید ضمن توسعه روابط، اتحاد و همکاری خود را افزایش دهند.
بیانات در دیدار مگاواتی سوکارنو رئیسجمهور اندونزی و هیأت
همراه با رهبر معظم انقلاب 30/11/1382
فلسفه ی جدید انقلاب ما
امروز تفکر مسلط بر دنیاى سیاست در سراسر جهان این است که بدون
اتکاء به یکى از قطب هاى قدرت نمىتوان در صحنهى سیاست معاصر زنده ماند. اگر در شدت
و ضعف این اتکاء اختلاف نظر باشد، در اصل آن حرفى نیست. حتى آنان که در اندیشه عدم
اتکاء و عدم تعهد را پذیرفتهاند، معتقدند در عمل نمىتوان چنین بود.
انقلاب ما در چنین جوّى یک فلسفهى جدید را عرضه کرد، و تا امروز
به آن پایبند ماند. انقلاب ما ثابت کرد که مىتوان قدرتهاى سلطهگر را به خود راه نداد،
و قلدرى آنان را جدى نگرفت، و به آنان باج نداد. مشروط بر اینکه نقطهى اتکائى قویتر
از هر قدرت مادى را باور داشت - خدا را - ما دانستهایم که براى این عقیده و این راه
بهاى سنگینى نیز باید پرداخت، و خود را آماده کردهایم. بگذار این تجربه ملتها را به
استقلال واقعى و خدشهناپذیر و در نهایت نفى کامل سلطههاى بزرگ جهانى رهنمون شود.
روند کنونى تقسیم قدرت بشریت را به آیندهى باز هم تلخترى تهدید مىکند.
سخنرانی در سازمان ملل 31/6/1366
مقابله با قدرتهای بزرگ
در شرایطى که قدرتهاى بزرگ از جمله آمریکا قصد تغییرات در سازمان
ملل به نفع خود را دارند، یکى از وظایف مهم کشورهاى عضو جنبش عدم تعهد ایفاى
نقش براى مقابله با این موضوع است...
ما بطور اصولى با تولید سلاح هستهاى مخالفیم اما مسئله اصلى
آمریکا و برخى کشورهاى غربى با ایران این است که آنها نمىخواهند دانش پیشرفته هستهاى
از انحصارشان خارج شود و این رشته مهم دانایى و توانایى در اختیار کشورهاى دیگر قرار
گیرد.
غربیها سالهاى متمادى به زورگویى و قبول آن از جانب کشورهاى
در حال توسعه و یا ضعیف عادت کردهاند اما در خصوص جمهورى اسلامى ایران، این عادت باید
از ذهنشان خارج شود.
بیانات در دیدار عبداللَّه احمد بداوى نخست وزیر مالزى با رهبر
معظم انقلاب 22/2/1384