اندیشکده مطالعات راهبردی و بینالملل آمریکا: حکومت ایران از مشروعیت کافی داخلی برخوردار است/آمریکا با ایران مذاکره کند
یک اندیشکده آمریکایی تاکید کرد که حکومت ایران از مشروعیت کافی داخلی برخوردار است و آمریکا باید با از سر گیری روابط دیپلماتیک با ایران مستقیما با رهبران این کشور مذاکره کند.
به گزارش حیات، اندیشکده مطالعات راهبردی و بینالملل آمریکا در گزارشی به قلم «فریبرز قادر» میافزاید: چند هفته پیش در مقالهای نوشتم که «در حالی که نامزدهای جمهوریخواه در حال بحث و صدور بیانیههای سیاسی هستند، ممکن است انسان فکر کند که در حال حاضر هیچ نگرانی سیاست خارجی تهدیدکنندهتر از ایران هستهای برای آمریکا وجود ندارد. غیر از «ران پال» بقیه نامزدها ظاهرا به این نکته اشاره کردهاند که ارتش ما باید به ایران حمله کند.» تنشهای اخیر از تلاشهای آمریکا، کانادا و دیگر کشورهای غربی برای افزایش تحریمهای اقتصادی جدید علیه ایران به منظور توقف برنامه هستهایش نشأت میگیرد. محمد رضا رحیمی، معاون اول رئیس جمهور و دریادار حبیبالله سیاری در پاسخ به تهدید توقف صادرات نفت ایران در صورت این تحریمها تهدید به بستن تنگه هرمز- راه انتقال یک پنجم از نفت جهان- کردهاند و همین مسئله منجر به هشدار آمریکا شده که نیروی دریاییش آماده حمله به منظور جلوگیری از هرگونه بسته شدن این منطقه راهبردی است. در عین حال اطمینان ضمنی عربستان سعودی برای تولید 2.5 میلیون بشکه نفت که از ایران صادر میشد منجر به هشدار محمد علی خطیبی، نماینده این کشور در اوپک شد که هرگونه تلاش از سوی کشورهای حاشیه خلیج فارس برای جایگزینی نفت ایران منجر به «شراکت در هرگونه حوادث آینده» خواهد شد. اما اسرائیل و آمریکا پیش از ایران وارد درگیری شدهاند که غیرمنطقی، بیفایده و مخرب اقتصادهای جهانی از جمله اقتصادهای خودشان است و آنها باید از مواضع خود عقبنشینی کرده و دست به تحلیلی منطقی و اساسی بزنند که در آن لافزنی وجود نداشته باشد. در حالی که کشورها به اقدامات تحریکآمیز یکدیگر نگاه میکنند، تنش به روشنی در همه جبههها وجود دارد. باراک اوباما، رئیس جمهور آمریکا در تازهترین سخنرانی عمومی خود بر تعهد خود به جلوگیری از تولید تسلیحات هستهای از سوی ایران تاکید کرد: «هیچ تردیدی وجود ندارد: آمریکا مصمم به جلوگیری از دستیابی ایران به تسلیحات هستهای است و من برای دستیابی به این هدف همه گزینهها را مد نظر دارم.» چه گزینههایی روی میز است؟ * حکومت ایران از مشروعیت داخلی برخوردار استباید این نکته را پذیرفت که حکومت ایران از مشروعیت کافی داخلی برخوردار است. بر اساس نظرسنجی که از سوی موسسه بروکینگز در نوامبر 2011 انجام شد، برغم دید متعارفی که آمریکا از این مسئله دارد، محمود احمدینژاد هنوز در میان بخش قابل توجهی از مردمش محبوب است و وی یکی از سه رهبر محبوب در جهان عرب محسوب میشود. آیتالله خامنهای نیز در میان مردم از محبوبیت برخوردار است. تغییر حکومت به راحتی و یا سرعت به دست نمیآید: ثابت شده که تحریمهای سخت نیز قادر به تغییر حکومت در کره شمالی، عراق یا کوبا نبودهاند. این خطر فزاینده وجود دارد که ایران با اقدام تلافیجویانه علیه این اقدامات به منافع ما در خلیج فارس و منابع متحدانمان در سراسر جهان آسیب بزند. در نتیجه تلاش برای تغییر حکومت به شدت خطرناک است و زمان زیادی نیاز دارد و ممکن است منجر به درگیری نظامی در منطقه شود.* حمله نظامی منجر به از بین بردن برنامه هستهای ایران نمیشوداسرائیل یا آمریکا برای نابودی 23 تاسیسات هستهای ایران که تازهترین آن قرار است در میان کوههایی نزدیک قم ساخته شود تنها باید چتربازان خود را به ایران اعزام کند؛ گرچه در حال حاضر نیروهای کافی در منطقه برای انجام چنین حملهای وجود دارد اما بمباران این تاسیسات منجر به از بین بردن برنامه هستهای ایران نمیشود. همچنین این احتمال وجود دارد که ایران اقدام تلافیجویانه انجام داده و آسیب جدی را به متحدان یا منافع ما در منطقه وارد کند. ما همچنین باید بدانیم که حمله به خاک ایران تنها منجر به تقویت اتحاد حکومت با مردم ایران شده و احتمالا منجر به تولید تسلیحات هستهای از سوی ایران با قدرت و فوریت بیشتری میشود.* خصومتهای اخیر نباید منجر به قطع مذاکرات شودخصومتهای اخیر نباید منجر به قطع مذاکرات شده و منطقه راهبردی ایجاد روابط را از بین ببرد. ریچارد نیکسون، رئیس جمهور سابق آمریکا در سال 1972 پس از 22 سال خصومت با چین و متهم کردن این کشور به حمایت از تروریسم در سراسر جهان به این کشور سفر تاریخی را انجام داد. ما نیز باید مانند نیکسون این پیام را ارسال کنیم که خواستار دستیابی به راه حلی دوجانبه و جلوگیری از جنگ هستیم.ما باید این احتمال را در نظر بگیریم که با نظارت سازمان ملل و آژانس بینالمللی انرژی اتمی میتوانیم از اینکه توان هستهای ایران برای تولید انرژی استفاده میشود، اطمینان یابیم. حتی اگر ایران توان تولید تسلیحات هستهای را داشته باشد، لغو تدریجی تحریمهای اقتصادی منجر به نظارت بیشتری بر این تواناییها میشود.* کشورهای غربی نتایج مورد انتظار را از تحریمها نگرفتهاندروشن است که ما هنوز نتایجی که انتظار داشتیم را از تحریمها نگرفتهایم. ما به جای ادامه این راه که مقامات ایرانی آن را تلاش برای تغییر حکومت میدانند، باید دست به تلاشهای دیپلماتیک جدی بزنیم. ایران بدون تلاشهای جدی و متمرکز برای مذاکرات ممکن است فشارهای شدید ما را به عنوان جنگی اعلامنشده تلقی کرده و با حملهای پیشدستانه به آن پاسخ دهد. ما باید این پیام را به ایران برسانیم که این گزینه را پیش رو دارد که باید تصمیمگیری کند آیا خواستار باقی ماندن به عنوان یک قدرت نفتی است یا اینکه خواستار از دست دادن این موقعیت در تلاش برای تبدیل شدن به قدرتی دارای تسلیحات هستهای است. ما باید به ایران ثابت کنیم که تصمیم برای باقی ماندن به عنوان قدرت نفتی تا چه حد هوشمندانه، منطقی و جذاب است. علی لاریجانی، رئیس مجلس ایران اخیرا گفت: «معتقدم همه مسائل را میتوان از طریق مذاکره به راحتی حل کرد اما ما میخواهیم این مذاکرات جدی باشد و جعلی نباشد.» همچنین سعید جلیلی، مذاکرهکننده ارشد هستهای ایران از گروه 1+5 خواسته است که مذاکرات را آغاز کنند. در عین حال آمریکا به طور فعالانهای در حال برداشتن گامهایی برای جلوگیری از هرگونه صادرات نفت و انتقال هرگونه پول از و یا به ایران از طریق سیستم «سوییفت» است. سناتور «جوزف لیبرمن»، پس از اقدامات نمایندگان سنا و مجلس نمایندگان آمریکا در دسامبر گذشته برای جلوگیری از صادرات نفت ایران امضاهایی را جمع کرد که نشان میدهد ایران حتی نباید اجازه دستیابی به توان هستهای صلحآمیز را داشته باشد. این مسئله تعجبی ندارد که دیدار هفته گذشته آژانس بینالمللی انرژی اتمی از ایران به خوبی برگزار نشد. هنگامی که کارشناسان آژانس خواستار دیدار و بازرسی از یک سایت نظامی شدند، دولت ایران از صدور چنین مجوزی امتناع کرد. ما در حال حاضر فاقد روابط دیپلماتیک دوجانبه با ایران هستیم؛ همه ارتباطات ما به طور غیرمستقیم از طریق سفارت سوییس در تهران و از طریق تحریمهایی که توسط نهاد قانونگذاریمان اعمال کردهایم، انجام میشود. پیشنهاد ازسرگیری روابط دیپلماتیک با ایران که در آن بتوانیم مستقیما با افرادی که در راس قدرت قرار دارند، ارتباط برقرار کنیم قطعا منجر به ثابت کردن جدی بودن مقاصدمان میشود.* بازرسیهای آژانس بدون تهدید نظامی و یا تغییر حکومت میتواند منجر به اطمینان از آیندهای صلحآمیزتر شوداگر ما در غرب خواستار جلوگیری از تلاش ایران برای دستیابی به تسلیحات هستهای هستیم باید رویکرد ظریفتری را اتخاذ کنیم که با تعهدات ایران به پیمان منع گسترش تسلیحات هستهای همخوانی داشته باشد. بازرسیهای همیشگی آژانس اتمی بدون تهدید نظامی و یا تغییر حکومت میتواند منجر به اطمینان از آیندهای صلحآمیزتر و مورد توافقتر شود. این مسئله نیاز به تغییری تقریبا بزرگ در سیاست خارجی و زمان کافی برای ایران به منظور اطمینان از صداقت ما در اظهارات و اعمالمان دارد. حکومت ایران خواستار مشروعیت و اطمینان از عدم تلاشهای خارجی برای تغییر حکومت است. اگر آمریکا و دیگر قدرتها مایل به ارائه آنچه که حکومت ایران خواستار آن است و سپردن تصمیمگیری درباره سرنوشت حکومت به دست مردم ایران باشند، میتوانیم با ایرانی زندگی کنیم که توان ساخت سلاح هستهای را دارد اما وارد این راه نمیشود زیرا تحت شدیدترین نظارتها و پادمانها قرار دارد؛ و بدین ترتیب به رکوردی موثر و مسالمتآمیز برای برخورد با افزایش اجتنابناپذیر کشورهای مسلح به توان هستهای در خلیج فارس و خاورمیانه دست خواهیم یافت.