کد خبر 91452
۲۰ آذر ۱۳۹۰ - ۰۰:۰۰
اختلافات دو کشور عربی قطر و عربستان سعودی در این اواخر به شکل غیرمنتظره‌ای تشدید شده و حتی به مرز قطع رابطه میان آن دو رسیده، اختلافی که بی‌شک مهمترین بازتاب آن را باید در فروپاشی شورای همکاری خلیج فارس ملاحظه کرد. به گزارش حیات ، منابع خبری آغاز اختلافات دو کشور قطر و عربستان را به برنامه‌ای ارجاع می‌دهند که شبکه الجزیره انگلیسی قطر آن را پخش و ریاض آن را توهین به خود تلقی کرد. * آغاز اختلاف یکی از شاهزادگان بلند پایه سعودی پس از پخش این برنامه تاکید کرد که قطر در این برنامه به‌گونه‌ای به فشار سعودی‌ها علیه دوحه اشاره و این پیام را به بیننده القا کرده‌ که مقامات سعودی همتایان قطری خود را تهدید کرده‌اند که در صورت عدم تبعیت از آنها کشورشان را اشغال می‌کنند. * سیاست از پیش‌رو برداشتن مخالفان این منابع که از فاش کردن نام این شاهزاده سعودی بنا به درخواستش امتناع کردند، تاکید داشتند که در این اواخر رهبران قطر هر کس را که با آنها مخالفت کند یا در جناح معارض قرار داشته باشد، ترور کرده و از پیش‌رو برمی‌دارند، و در این‌باره از دست داشتن مقامات قطری در ترور "محمود المبحوح"، از رهبران حماس و نحوه تعامل پلیس دبی و به پایان رساندن فوری تحقیق در این قضیه هنگامی‌که امیر قطر از شیخ‌نشین دبی در 25 فوریه 2010 دیدن کرد، پرده برداشته و تاکید کردند که این دیدار، دیداری دوستانه یا تفریحی برای امیر قطر نبود، بلکه دارای اهدافی آشکار و روشن بود که کاملا با ترور این رهبر حماس در ارتباط بود. * تلاش امیر قطر برای جلوگیری از رسوایی ترور المبحوح بنا به گفته این شاهزاده سعودی امیر قطر در این دیدار میزبان خود را با درخواست‌هایی که از آنها کرده بود، متعجب و شگفت‌زده کرده بود.وی در این دیدار خواستار توقف سریال کشف حقایق مربوط به قضیه ترور المبحوح و عدم ارائه اطلاعات به دست آمده به دستگاه‌های قضایی و تبلیغاتی و رسانه‌ای است و البته این درخواست با خواست و تمایل اسرائیل نیز همراه بود، چون برملا شدن حقایق این قضیه به وجهه رهبران اسرائیل و بویژه قطر ضربه شدیدی وارد می‌کرد، بویژه آن‌که تلاش شده بود، این ترور با عملیاتی بسیار پیچیده و دقیق که امکان کشف آن وجود نداشته باشد، به اجرا گذاشته شده بود.در مقابل امیر قطر به شکل مستقیم ارائه حمایت اقتصادی از شیخ‌نشین دبی را ارائه داد و این هدیه‌ای بزرگ برای شیخ‌نشین دبی بود که با بحران اقتصادی و مالی بزرگی مواجه بود. * توهین الجزیره به ملک "عبد العزیز آل‌سعود" این شاهزاده سعودی پس از آن به دیدارهای مکرر و مستمر قطر و اسرائیل اشاره می‌کند و این‌که قطر به پایگاه جاسوسی اسرائیل در منطقه خاورمیانه تبدیل شده است و سرانجام به سلاح تبلیغاتی قطر یعنی "شبکه الجزیره" اشاره می‌کند که یک فیلم مستند به زبان انگلیسی از بنیانگذار عربستان سعودی یعنی ملک "عبد العزیز آل‌سعود" پخش می‌کند که بینندگان خاص اروپایی و انگلیسی دارد و ریاض آن را فیلمی توهین‌آمیز به خود تلقی می‌‌کند. * الجزیره و دامن زدن به اختلافات پس از آن الجزیره برنامه مصاحبه‌ای با مخالفان سعودی پخش می‌کند که در آن به شدت به رژیم آل‌سعود حمله می‌کنند، همچنین بنا به درخواست برخی شرکت‌های اروپایی که خواهان منعقد کردن قراردادهای نفتی با دولت بحرین بودند، تظاهراتی از مردم بحرین را پخش کردند و عربستان این اقدام را برخلاف تمام توافقنامه‌هایی عنوان کرد که با قطر درباره بحرین منعقد کرده بود.پس از آن بود که روابط دو کشور رو به سردی گرایید، به حدی‌که ریاض با دعوت از نخست‌وزیر و وزیر خارجه قطر از وی خواست به ریاض سفر کرده و اختلافات فیما بین را حل کنند. * ریشه‌های رقابت عربستان سعودی و قطر ریشه‌های رقابت عربستان سعودی و قطر به سال 1995 بازمی‌گردد، هنگامی‌که "حمد بن خلیفه"، امیر کنونی بر پدرش شیخ "خلیفه بن حمد" کودتا کرد تا مرحله جدیدی را این کشور آغاز کند که پیام‌آور خروج قطر از زیر سایه سنگین عربستان سعودی و تبدیل آن به یکی از کشورهای قدرتمند عرب خلیج فارس بود.و از آنجا که این شیخ‌نشین کوچک مساحتی فراتر از 11 کیلومتر مربع و جمعیتی بیش از 600 هزار نفر نداشت که تنها یک سوم آنها را ساکنان بومی تشکیل می‌دادند و خواستار طی کردن سریع پله‌های رشد و ترقی بود، سیاست تبلیغاتی و اطلاع‌رسانی بازی را پیش گرفت تا به مرکز اطلاع رسانی در جهان عرب تبدیل شود که از تمام وسایل و ابزارهای تکنولوژیک ماهواره‌ای و اینترنتی بهره می‌برد و رهآورد اتخاذ این سیاست "شبکه الجزیره" بود که گوی سبقت را از دیگر شبکه‌های ماهواره‌ای عربی ربود. * از دیگر عوامل اختلاف اما قضیه حساس و مهم دیگری که قطر برسر آن شروع به رقابت با عربستان کرد، پذیرایی و میزبانی از حضور نظامی آمریکا در خلیج فارس بود، اگرچه این موضوع به شدت با مخالفت‌های مردمی کشورهای عرب حوزه خلیج فارس مواجه شده بود. * نقش الجزیره در تبیین فساد و جنگ قدرت خاندان آل‌سعود کارشناسان امور خلیج فارس یکی از مهمترین دلایل بروز اختلاف میان دو کشور قطر و عربستان را اخبار و گزارش‌های منتشره توسط شبکه الجزیره درباره عربستان سعودی می‌دانند که در بسیاری از آنها نه تنها به فساد موجود در خاندان آل‌سعود می‌پرداختند، بلکه گزارش‌ها و خبرهای خود را به نقل قول‌های سیاستمداران و روزنامه‌نگاران آمریکایی مستند می‌کرد و در آنها به اظهار نظرهایی می‌پرداخت که بیش از هر چیز به اهانت به خاندان حاکم بر عربستان سعودی شبیه بود، اما کارشناسان اعتقاد داشتند، دلیل اصلی نهفته در پس این اختلاف‌ نظرها "حضور بیگانگان" در خلیج فارس بود که در حضور نظامیان آمریکایی نمود پیدا می‌کرد. * قطر و نیاز به حمایت‌های آمریکایی این کارشناسان اعتقاد دارند، از آن‌جا که قطر دارای مساحتی کوچک و نیروی نظامی محدودی بود، بنابراین به حمایت و پشتیبانی نیروهای آمریکایی نیاز داشت و این نکته‌ای بود که آشکارا و به وضوح وزیر خارجه قطر از آن سخن گفته بود، همان‌گونه که این ارتباط مستحکم به قطر این اجازه را می‌داد تا با بسیاری از کشورهای قدرتمند جهان روابط خود را گسترش دهد و آینده روشنی را برای این‌ کشور رقم بزند که کمترین آن گسترش نفوذ قطر در منطقه بود. * السفیر پرده از اختلافات قطر - عربستان برمی‌دارد با توجه به موضع قطر در برابر عربستان سعودی و تکیه آن بر آمریکایی‌ها روزنامه لبنانی "السفیر" در سرمقاله شماره 5/12/2011 خود از واقعه‌ای پرده برداشت که قهرمانان آن شیخ حمد، امیر قطر و پادشاه عربستان بود. هنگامی‌که شیخ‌نشین قطر و عربستان سعودی 15 سال پیش برسر منطقه "العیدید" با یکدیگر اختلاف نظر پیدا کردند، شیخ حمد بن خلیفه، حاکم قطر برای اختلاف فیمابین به اتحادیه عرب مراجعه نکرد، بلکه تلاش کرد با دامن زدن به اختلافات ایران‌-‌عربستان، تهران را علیه عربستان تحریک کند که با مخالفت ایران مواجه شد، پس از آن روی به صدام آورد به این امید که آمریکایی‌ها با ریاض وارد مذاکره شوند و اختلاف فیمابین را با مذاکره حل کنند، اما بغداد انجام این ماموریت غیر ممکن را رد کرد . پس از آن این پیام به قطر داده شد که دروازه حل مشکلات دوحه اسرائیل است و قطر که به شدت تلاش داشت به هر طریق ممکن عربستان را برسر جای خود بنشاند، راه برقراری رابطه با اسرائیل را پیش گرفت و شیخ "حمد بن خلیفه" بی‌پروا و بی‌شرمانه وزیر خارجه خود "حمد بن جاسم" را برای دیدار با همتای اسرائیلی‌اش یعنی "شیمون پرز" راهی واشنگتن کند، تا عملا اسرائیل را به رسمیت بشناسد و سپس العیدید را تقدیم امریکا نمود تا بزرگ‌ترین پایگاه نظامی‌خود در جهان عرب را در آن احداث کند. به این ترتیب شیخ حمد در آن روز به جای روی آوردن به اتحادیه عرب به واشنگتن و اسرائیل روی آورد و با توجه به اختلافات آمریکا و عربستان سعودی و سردی روابط میان آنها بویژه پس از حوادث 11 سپتامبر و پس از حمله آمریکا به عراق؛ حاکمان قطر دریافتند که هم اکنون نوبت به آنها رسیده تا قدرت خود در منطقه افزایش دهند.انتهای پیام

برچسب‌ها