به گزارش حیات به نقل از آنا، آیین افتتاحیه نمایشگاه «گنجینه نوین» شامگاه سه شنبه ۲۷ مرداد در موزه هنرهای معاصر برگزار شد.

قرار است از چهارشنبه ۲۸ مرداد تا پنجشنبه پنجم شهریورماه از ساعت ۱۰ تا ۱۸، سرسرای موزه هنرهای معاصر تهران، میزبان این نمایشگاه با عنوان «گنجینه نوین» باشد. در این رویداد ۲۵ اثر از گنجینه گالری نوین به صورت فیزیکی و همه آثار به صورت فوتو ویدئو به نمایش درخواهد آمد. دومین نسخه از کتاب گنجینه «گالری نوین» نیز در دسترس هنرمندان قرار می‌گیرد. این مجموعه امروز بیش از یکصد اثر هنری را در بر می‌گیرد و با برنامه‌ای مستمر، هر سال بر غنای آن افزوده می‌شود.

در این گنجینه، آثار برجسته بیش از هفتاد هنرمند نامدار ایران از جمله سیدمحمد احصایی، آیدین آغداشلو، پرویز کلانتری، صادق تبریزی، فریده لاشایی، محمدعلی ترقی‌جاه، محمود جوادی‌پور، احمد اسفندیاری، جلال شباهنگی، محمدابراهیم جعفری، ناصر تقوایی، کاوه گلستان، مهدی سحابی، هانیبال الخاص، فرح اصولی، گیزلا وارگا سینایی، بهرام دبیری، نصرت‌الله مسلمیان، یعقوب عمامه‌پیچ، علی نصیر، شهریار احمدی و بسیاری دیگر از چهره‌های تأثیرگذار هنر معاصر ایران نگهداری می‌شود.

در بخشی از این مراسم، یدالله کابلی، هنرمند مطرح و استاد هنر خوشنویسی گفت: بیش از نیم قرن از فعالیت و زندگی هنری من در تهران و در ارتباط تنگاتنگ با یکی از غنی‌ترین، برجسته‌ترین و معتبرترین موزه‌های هنری جهان، یعنی موزه هنرهای معاصر تهران، گذشته است.

«هنر»؛ منشوری چندوجهی با جلوه‌های ماندگار

این هنرمند خوشنویس افزود: باید قدردان این حضور و این ارتباط باشیم. در مقوله هنر، تعاریف و توصیف‌های بی‌شماری ارائه شده است، اما من به عنوان فردی که در هنر خوشنویسی همواره با عالم معنا و ارتباطات محتوایی در ارتباط بوده‌ام، گمان می‌کنم یکی از تعاریف خوب و جامع این است که «هنر مثل یک منشور چندوجهی است که هر وجه آن سرشار از شادابی، زیبایی، درخشندگی، تابندگی، جاودانگی و مانایی است.»

کابلی ادامه داد: از همان روزگاری که مسئولیت احیای خط فراموش‌شده شکسته به عهده من گذاشته شد و به عنوان نخستین معلم این گونه خطاطی در انجمن خوشنویسان ایران فعالیت کردم، همواره به عنوان هنرمندی سنت‌گرا و مدافع هنرهای سنتی، به‌ویژه خوشنویسی، فعالیت داشته‌ام. خوشنویسی به عنوان یکی از معتبرترین هنرهای ملی، ریشه‌ای و هویتی سرزمین ما، همواره مورد دفاع من بوده است. با این حال، به یاد دارم که از نخستین افرادی بودم که در فضای انجمن خوشنویسان ایران از بخش‌های کاربردی خوشنویسی که امروز به نوعی با عنوان «نقاشی‌خط» شناخته می‌شود، دفاع می‌کردم و به آن علاقه داشتم.

وی با تأکید بر جایگاه هنر ایران در جهان اظهار کرد: ما همچنان در تارک درخشان هنر جهان زندگی و حیات داریم؛ چراکه در هر گوشه از دنیا که موزه‌ای با نام ایران و ایرانی وجود داشته باشد، عالی‌ترین نمونه‌های تاریخ هنر، آثار هنرمندان بزرگ و قله‌های تاریخ هنر ایران، در شیوه‌ها، الگوها و نمونه‌های مختلف دیده می‌شود.

این استاد خوشنویسی افزود: با توجه به اینکه بیشتر در حوزه نمایشگاهی فعالیت داشته‌ام، در کنار آموزش، تألیف شانزده جلد کتاب آموزشی و هنری و تربیت صدها هنرمند تراز اول و برجسته، همچنان بخش مهمی از توان و علاقه‌ام صرف گردآوری و فراهم آوردن آثار برای نمایشگاه‌ها شده است.

کابلی با اشاره به سابقه فعالیت اداری خود گفت: بیش از بیست سال کارمند وزارت کشاورزی بودم و در آنجا این توفیق را داشتم که در کنار آقای رسول‌اف، قائم‌مقام وزیر، فعالیت کنم. من در حوزه ایشان کار می‌کردم و دیدارهایمان بسیار صمیمانه و محترمانه بود. ایشان انسانی فخیم، فاخر و فرهنگ‌مدار بودند. با این حال، طبیعت یک هنرمند این‌گونه است که نمی‌تواند در انقیاد فضایی باشد که او را از هنر و فعالیت هنری‌اش دور کند؛ بنابراین با اجازه ایشان، در کنار ساعات کاری، به فعالیت‌های هنری خود ادامه می‌دادم. شاید بتوان گفت نزدیک به بیست سال از پرکارترین و پرتلاش‌ترین دوران عمرم را در خدمت ایشان سپری کردم.

وی در بخش دیگری از سخنان خود، هنر را یکی از مهم‌ترین اتفاقات زندگی‌اش دانست و گفت: اگر روزی از من بپرسند خوشبخت‌ترین اتفاقی که در زندگی‌تان افتاده چه بوده است، خواهم گفت آشنایی با عالم هنر. از دوران کودکی تعلیم خط گرفتم، سپس در دوران تعلیم، به آموزش خط پرداختم و با شعر زندگی کردم. بعدها، زمانی که ثمره تلاش‌هایم را در شاگردانم می‌دیدم، از این اتفاق لذت می‌بردم. پس از آن نیز در نمایشگاه‌هایم شاهد حضور زیباترین چهره‌ها، زیباترین دل‌ها و زیباترین قلب‌ها بودم؛ انسان‌هایی که برای دیدن آثار هنری گرد هم می‌آمدند.

کابلی در پایان با قدردانی از تلاش‌های مدیران و دست‌اندرکاران حوزه هنر گفت: از جناب آقای دکتر حسین‌زاده و همه مدیرانی که برای گسترش اقتصاد هنر تلاش می‌کنند، واقعاً سپاسگزارم.

اقتصاد خلاق؛ فرصت تازه برای بروز توانایی هنرمندان

مرتضی کاظمی معاون اسبق هنری وزارت فرهنگ و اراشد اسلامی نیز با اشاره به سابقه سیاست‌گذاری در حوزه اقتصاد هنر گفت: در سال ۱۳۷۶، زمانی که مسئولیت معاونت هنری را بر عهده داشتم، تبصره‌ای اجرایی در بودجه وجود داشت که خرید هرگونه اثر هنری توسط وزارتخانه‌ها، بانک‌ها و شرکت‌های دولتی را ممنوع می‌کرد. این ممنوعیت که سال‌ها پس از انقلاب برقرار بود، آثار هنری را در زمره کالاهای لوکس و تجملاتی قرار می‌داد؛ در حالی که در آن زمان بانک‌ها نیز عمدتاً دولتی بودند.

وی افزود: نخستین گام ما این بود که این ممنوعیت را برداریم. در سال ۱۳۷۷ این موضوع با پیشنهاد دولت و پس از طرح در کمیسیون‌های مختلف و توجیه ضرورت آن، محقق شد. استدلال ما این بود که کالای هنری نه‌تنها کالایی تجملاتی نیست، بلکه می‌تواند یک کالای سرمایه‌ای باشد.

کاظمی ادامه داد: سال بعد، پیشنهاد دیگری ارائه کردیم که بر اساس آن دستگاه‌های دولتی، بانک‌ها و شرکت‌های دولتی می‌توانستند آثار هنری خریداری کنند. در سال ۱۳۷۸ از مرحوم نوربخش، رئیس وقت بانک مرکزی، و مدیران عامل بانک‌های آن دوره، از جمله آقای دکتر رسول، دعوت کردیم تا از گنجینه موزه بازدید کنند. این جلسه حدود دو ساعت به طول انجامید و تقریباً همه حاضران از دیدن سرمایه عظیمی که در این گنجینه وجود داشت، شگفت‌زده شدند. البته بانک‌های دولتی استقبال چندانی نکردند، اما در سال ۱۳۸۰ نخستین بانکی که وارد عرصه خرید آثار هنری شد، بانک اقتصاد نوین بود.

این مدیر فرهنگی در ادامه با اشاره به مفهوم اقتصاد فرهنگ، هنر و اقتصاد خلاق اظهار کرد: یکی از شاخه‌های اقتصاد جدید، اقتصاد فرهنگ و هنر و اقتصاد خلاق است. این حوزه در جهان حدود ۳۵ سال سابقه دارد و از اوایل دهه ۱۹۹۰ میلادی در نظام‌های برنامه‌ریزی و اقتصادی مطرح شد. آغاز این جریان از انگلستان بود و سپس کشورهای توسعه‌یافته و در ادامه کشورهای در حال توسعه، برای آن نهادسازی، بودجه و تسهیلات ایجاد کردند.

وی گفت: اقتصاد خلاق زمانی شکل می‌گیرد که فناوری‌های جدید در اختیار هنرمندان قرار گیرد و امکان بروز خلاقیت در افق‌های گسترده‌تر فراهم شود. فناوری اطلاعات و امروز هوش مصنوعی، ظرفیت‌های تازه‌ای را برای خلاقیت هنرمندان ایجاد کرده‌اند. این موضوع در ایران نیز از اوایل دهه ۱۳۸۰ وارد ادبیات اقتصادی و برنامه‌ریزی کشور شد.

کاظمی با اشاره به ظرفیت اقتصادی اقتصاد خلاق در جهان افزود: در سال ۲۰۲۵، از حدود ۱۱۸ هزار میلیارد دلار تولید ناخالص داخلی جهان، به طور متوسط سه تا پنج درصد به اقتصاد خلاق اختصاص داشته است؛ یعنی گردش مالی این حوزه بیش از چهار هزار میلیارد دلار بوده است. تولید محتوای سینمایی و محصولات سمعی و بصری در صدر این حوزه قرار دارد و پس از آن هنرهای تجسمی شامل نقاشی، مجسمه‌سازی، گرافیک، طراحی و خوشنویسی از شاخه‌های مهم آن است.

وی با اشاره به گردش مالی حراج‌های هنری گفت: حراج‌های هنری جهان در سال گذشته حدود ۵۶ میلیارد دلار گردش مالی داشته‌اند و کریستیز به عنوان یکی از بزرگ‌ترین حراج‌خانه‌های جهان، گردش مالی قابل توجهی در این بازار دارد. همچنین صادرات جهانی کالاها و خدمات خلاق حدود هزار و ۱۰۰ میلیارد دلار برآورد شده است.

کاظمی در بخش دیگری از سخنان خود، خلاقیت و نوآوری را بخشی از پیشینه فرهنگی ایرانیان دانست و با اشاره به اشعار مولانا، سعدی و حافظ گفت: موضوع اقتصاد خلاق که بر خلاقیت و نوآوری مبتنی است، در ذات و فرهنگ ایرانیان وجود داشته و همواره نوگرایی مورد توجه و تحسین قرار گرفته است.

وی با اشاره به بازارهای سنتی ایران، به بازار قیصریه اصفهان نیز اشاره کرد و گفت: وجود بازارهایی با معماری فاخر و فضاهای اختصاص‌یافته به عرضه کالاهای هنری و نفیس نشان می‌دهد که خرید و فروش و تبادل آثار هنری در ایران سابقه‌ای طولانی دارد. در بازار قیصریه اصفهان، آثاری از هنر هلندی به ایرانیان عرضه می‌شد و آثار مینیاتور، نقاشی و خوشنویسی ایرانی نیز به گردشگران ارائه می‌شد.

این مدیر فرهنگی در پایان با اشاره به ظرفیت‌های هنر ایران اظهار کرد: در سند چشم‌انداز قرار بود ایران در سال ۱۴۰۴ در حوزه‌های مختلف اقتصادی، صنعتی و تجاری رتبه نخست منطقه باشد که در بسیاری از شاخص‌ها محقق نشد؛ اما هنر ایران در بسیاری از شاخه‌ها، از جمله سینما، تئاتر، موسیقی و هنرهای تجسمی، همچنان جایگاه ممتازی دارد.

ظرفیت ۵۲ میلیارد دلاری هنرهای تجسمی ایران

وی افزود: از سال ۱۳۸۶ میلادی، رکوردهای گران‌ترین آثار هنری در منطقه در اختیار هنرمندان ایرانی بوده و بالاترین رکورد همچنان حدود ۸۰ میلیون دلار است. به طور متوسط نیز حدود ۳۵ درصد بازار هنرهای تجسمی منطقه در حراج‌ها متعلق به هنرمندان ایرانی است. بر اساس یک گزارش، ظرفیت بالقوه هنرهای تجسمی ایران حدود ۵۲ میلیارد دلار برآورد شده است. این ظرفیت باید با اتصال به بازارهای جهانی، توسعه صادرات منظم و گسترش بازار ملی، از حالت بالقوه به بالفعل تبدیل شود.

در این مراسم همچنین تعدادی از هنرمندان و صاحبان آثر در نمایشگاه نیز نظرات خود رادرباره برگزاری این روداد هنری بیان کرده و درنهایت علی موسی زاده قائم مقام بانک اقتصاد نوین پشت تریبون آمد و از آمادگی این مجموعه برای حمایت از خلق آثر هنری ازائه تضمین‌های لازم به خریداران به نمایندگی از هنرمندان اشاره کرد. در پایاننیز از کتا مجموعه آثر گالری نوین رونمایی به عمل آمد.

لازم به یادآوری است، تأسیس گالری نوین در سال ۱۳۸۵ با حمایت بانک اقتصاد نوین رقم خرود بیانگر اهمیتی است که بانک اقتصادنوین برای حمایت از هنر ایران و ادای احترام به هنرمندان ایرانی قائل است؛ اقدامی که این مجموعه را در زمره پیشگامان ایجاد نهادهای هنری در نظام بانکداری ایران قرار داده است.

سرسرای موزه هنرهای معاصر تهران، از چهارشنبه ۲۸ مرداد تا پنجشنبه پنجم شهریورماه از ساعت ۱۰ تا ۱۸، میزبان این نمایشگاه با عنوان «گنجینه نوین» است. در این رویداد ۲۵ اثر از گنجینه گالری نوین به صورت فیزیکی و همه آثار به صورت فوتو ویدئو به نمایش درخواهد آمد. دومین نسخه از کتاب گنجینه «گالری نوین» نیز در دسترس هنرمندان قرار می‌گیرد.