به گزارش خبرنگار فرهنگی حیات؛ علی بن محمد مشهور به امام هادی یا امام علی النقی (ع) دهمین امام شیعیان در سال 213 هجری در شهر مدینه به دنیا آمدند، مدت امامت ایشان 34 سال بود. امام هادی(ع) در هشت سالگی به امامت منصوب شدند و 34 سال امامت کردند.

از جمله القاب و کنیه های امام هادی (ع) می توان به ابوالحسن علی العسکری، علی بن محمد علی بن موسی،ولی المومنین،الامام المنتخب،وارث الوصیین،الطیب،الفقیه العسکری، مرتضی، رشید، شهید، نجیب، متقی، متوکل و خالص،امین،نقی و ناصح اشاره کرد.

امام هادی (ع) یاران زیادی داشتند که حدود صد و هشتاد نفر از اصحاب خاص ایشان محسوب می‌شدند. از میان آن‌ها بزرگانی اهل ایران بودند و سعادت شاگردی امام هادی (ع) را داشتند، از جمله فضل بن شاذان نیشابوری، حضرت عبدالعظیم حسنی، علی بن مهزیار اهوازی، حسین بن سعید اهوازی ،ابراهبم بن عبدی نیشابوری، ابراهیم بن محمد همدانی شاگردان امام هادی (ع) بودند.

با توجه به سالروز شهادت امام هادی (ع) حجت الاسلام و المسلمین علی محمد باقی در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگی حیات درباره ویژگی های اخلاقی امام هادی (ع) گفت:  امام بودن ایشان بزرگ‌ترین ویژگی شان به حساب می آید. به تعبیر بهتر، کسی که بتواند به مقام خلیفةالله و حجت خدا برسد، یعنی جانشین خدا شده که خداوند متعال به عمل، سیره و گفتار او بر همه خلایق احتجاج می کند و دیگران طبق گفته او عمل می کنند، همین بزرگ‌ترین ویژگی امام است.

شیر در مقابل امام هادی صورت بر خاک می‌گذاشت

وی درباره یکی از کرامات امام هادی (ع) بیان کرد: در کرامات امام هادی (ع) روایات زیادی آمده از جمله اینکه حیوانات نسبت به امام کرنش می‌کردند. بار‌ها در زندگی امام هادی (ع) نقل‌شده که وقتی حیوانی درنده مثل شیر به امام می‌رسید، چنان در مقابل ایشان صورت به خاک می‌گذاشت و کرنش می‌کرد که همه متعجب می‌شدند.

علم امام علم الهی است

حجت الاسلام باقی افزود: امام معصوم هر گاه بخواهد مطلبی را بفهمد آن چیز برای او پوشیده نیست، در حقیقت علم امام علم الهی است. یعنی همان علمی که خدا به عالم هستی داده، چنانچه روایاتی نیز به این نکته اشاره کرده اند، امامان به تمام امور غیب وامور هستی آگاه بودند. در زمان زندگی امام هادی (ع) سیاست خلفای عباسی بر این بود که توجه مردم را به فقهای درباری جلب کنند و در حقیقت آرا و نظرات آن‌ها را به رسمیت بشناسند و نگذارند که آن مقام اهل بیت شناخته شود.

وی ادامه داد: در مدتی که امام هادی (ع) در سامرا بودند چندین‌بار در میان فقهایی که درباری بودند اختلاف به وجود آمد و ناگزیر شدند به امام هادی (ع) مراجعه کنند. امام هادی (ع) با دلایل روشن و دقیق آن مشکل را حل کردند و نشان دادند که اشرافشان به علوم بسیار کامل است.

کارشناس مذهبی با اشاره به روایتی گفت: یکی از معلمان در زمان امام هادی (ع) در مدینه برای تغییر افکار ایشان مامور شده بود به امام درس بدهد، نقل کرده بود: وقتی امام هادی (ع) شش ساله بود برای تعلیمش به نزدشان رفتم. آنچنان تحت تاثیر بزرگی امام قرار گرفتم که از نظرم ایشان فرد پیری است که سرتاسر حکمت و فضائل اخلاقی وجودش را گرفته است. این استاد بزرگ که آوازه علم و آگاهی اش در مدینه نظیر نداشت، درباره امام می‌گوید که از امام هادی (ع) درس گرفت و زانوی ادب زد و شاگرد امام هادی (ع) شد.

زیارت جامعه کبیره شناسنامه اهل‌بیت است

حجت الاسلام باقی با اشاره به زیارت جامعه کبیره گفت: از آنجا که اواخر دوران امامت امام هادی (ع) بود و بعد از ایشان امام حسن عسکری(ع) امام بودند و بعد دوران طولانی غیبت امام زمان (عج) اتفاق می‌افتاد، لازم بود معارف امامت بیان شود که در کتاب جامعه کبیره به‌ خوبی بیان شده است. در حقیقت شناسنامه اهل‌بیت زیارت جامعه کبیره است، یعنی منظومه فضائل اهل‌بیت جامعه کبیره است.

وی افزود: تمام تلاش خلفای عباسی این بود که می‌خواستند از لحاظ فرهنگی در مسائل شیعیان و اهل بیت تحریف ایجاد کنند. حتی کتب زیادی را علیه اهل بیت منتشر می‌کردند. در آن زمان شبهات زیادی درباره خدا ایجاد شده بود که آیا خداوند جسم است یا روح و فلسفه وجود امام چیست و افکاری این‌ چنین در ذهن‌ها ایجاد شد، امام هادی (ع) به تمام شبهات و آن افکار‌ها پاسخ گفتند. در آن زمان بود که امام هادی (ع) بحث زیارت جامعه کبیره را مطرح کردند، چون مردم دیگر به رشد کلامی و علمی رسیده بودند و اعتقادات را از مبنا می‌توانستند تحلیل کنند.

حجت الاسلام باقی ادامه داد: امام هادی (ع) در زیارت جامعه کبیره به‌خوبی بحث واسطه‌ی فیض را مطرح می‌کند اگر بخواهیم کل جامعه کبیره را در یک کلمه خلاصه کنیم، زیارت جامعه کبیره یعنی شرح واسطه فیض بودن امام در نزول و صعود. یعنی اگر از طرف خدا بخواهد فیضی به بندگان برسد باید از طرف امام باشد و هم اگر که قرار باشد انسان به سمت خدا حرکت کند، باید از طریق امام صورت بگیرد.

برنامه ریزی های دستگاه خلافت عباسی برای دشمنی با امام هادی (ع)

کارشناس مذهبی در پایان گفت: دستگاه خلافت هدف اولش این بود که عقیده و افکار امام هادی (ع) را از کودکی تغییر بدهد که موفق نشد. تبعید امام به سامرا نیز هدف دوم خلیفه عباسی برای منکوب کردن ایشان بود، امام هادی (ع) را در منطقه نظامی و در حصر خانگی قرار دادند و اجازه ارتباط شیعیان با ایشان را ندادند، ولی امام با طریقه‌های مختلف با شیعیان ارتباط برقرار می‌کردند و باز هم دشمنان موفق نشدند. دستگاه خلافت وقتی دید نمی‌تواند جلوی تلاش‌های امام را بگیرد امام را زندانی کرد و در نهایت ایشان را مسموم و در سوم ماه رجب سال 254 هجری در حالی که 41 سال داشتندبه شهادت رساندند.