کد خبر 140546
۱۷ آذر ۱۳۹۷ - ۱۳:۰۰

18 آذرماه سالروز معرفی عراق به عنوان آغازگر جنگ علیه ایران از سوی سازمان ملل

18 آذرماه سالروز معرفی عراق به عنوان آغازگر جنگ علیه ایران از سوی سازمان ملل

پیروزی انقلاب اسلامی مردم ایران به رهبری امام خمینی(ره) موجب تغییر ساختار قدرت در خاورمیانه شد و هراس و نگرانی امریکا و قدرت های غربی از گسترش آن در منطقه، آنها را بر آن داشت تا با استفاده از تمامی امکانات نظامی و غیر نظامی خود عراق را در حمله به ایران تجهیز و تشویق کنند. در نهایت در 31 شهریور 1359 به طور رسمی جنگ ایران و عراق با حمله هوایی عراق به ایران و تعرض زمینی همزمان ارتش بعث به شهرهای غرب و جنوب کشورمان و با ادعای کاذب «دفاع پیشگیرانه» به منظور دفاع از منافع حیاتی عراق آغاز شد.

در دوران دفاع مقدس ایران از هیچ کوششی فروگذار نکرد و همکاری های لازم را با مجامع بین المللی برای نشان دادن متجاوز واقعی به جهانیان انجام داد. چرا که اثبات این حقیقت چهره واقعی انقلاب اسلامی ایران و اقدامات پلید آمریکا، دولت های غربی و همچنین عراق را در حمله به ایران به جهانیان نشان می داد و آشکار شدن این موضوع برای کشور ایران یک پیروزی سیاسی در عرصه بین المللی به شمار می آمد. شورای امنیت سازمان ملل متحد، برای توقف جنگ میان جمهوری اسلامی ایران و عراق قطعنامه 598 را تصویب کرد. در مورد این قطعنامه نکته حائز اهمیت این است که پیش‌نویس آن از سوی پنج عضو دائمی شورای امنیت بطور مشترک تهیه و به شورای امنیت ارائه شده بود. در قطعنامه 598 از طرفین درگیر درخواست شده بود «فوری در جنگ آتش بس اعلام و آن را رعایت کنند، نیروهای مسلح خود را تا پشت مرزهای شناخته شده بین‌المللی به عقب بکشند و اسرای جنگی را آزاد کنند». پس از پذیرش این قطعنامه از طرف ایران و آتش بس میان کشورهای ایران و عراق، ایران همواره بر شروع جنگ از سوی عراق پافشاری می کرد. سرانجام سه سال و نیم بعد با پیگیری های مستمر ایران پس از بیش از یک دهه، در 18 آذرماه 1370، طی گزارش دبیرکل سازمان ملل به شورای امنیت، دولت عراق رسماً به عنوان متجاوز و آغازگر جنگ 8 ساله علیه جمهوری اسلامی ایران و نقض کننده حقوق بشر شناخته شد. این اقدام بر اساس بند 6 قطعنامه 598 صورت گرفت که دبیر کل را موظف کرده بود متجاوز را به شورای امنیت معرفی کند. به همین دلیل دبیرکل وقت سازمان ملل در 23 مرداد 1370 از دو کشور ایران و عراق خواسته بود تا در گزارش های جامعی، نظرات و دلایل خود را درباره شروع جنگ به وی ارائه دهند. ایران در 24 شهریور گزارش کاملی که تجاوز عراق را به ایران اثبات می‌کرد ارائه داد و عراق نیز در 7 شهریورماه پاسخ خود را برای دبیرکل ارسال کرد. دکوئه‌یار دبیرکل سازمان ملل در گزارش خود دلایل و توضیحات کشور عراق را برای شروع جنگ غیرقابل قبول و ناکافی اعلام داشت و افزود «این واقعیت روشن است که توضیحات عراق برای جامعه بین‌المللی قابل قبول و کافی نیست». معرفی عراق به ‌عنوان مسئول و آغازگر جنگ در ابعاد مختلف به ویژه از منظر حقوقی و سیاسی دارای ثمرات و پیامدهای بسیار مهمی برای جمهوری اسلامی ایران بود؛ چرا که در زمینه سیاسی نشان می‌داد که کشور ایران در دفاع از تمامیت ارضی و در مقابل تجاوز عراق محق بوده است. در واقع، معرفی عراق به ‌عنوان آغازگر جنگ، حقانیت ایران را به اثبات رساند. از سوی دیگر از منظر حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد، شورای امنیت سازمان ملل پس از معرفی متجاوز باید اقدام به تنبیه متجاوز و گرفتن غرامت می کرد هر چند در این قطعنامه، مطلبی در مورد تنبیه مطرح نشد و فقط به اظهار تأسّف اکتفا شده است.

برچسب‌ها