آقای نیکوزاد شروع فعالیت تان به چه ترتیبی بود چه میزان سرمایه اولیه برای ایجاد و توسعه کارگاه صرف کردید؟

با نرخ ارز که در آن زمان بود، سال ۸۰ من با ۴۵ میلیون تومان زمین را خریداری کردم و شروع به کار کردیم. نکته جالب اینجا است که چند روز پیش یکی از فعالان حوزه شیلات برای خرید و فروش چنین کارگاه پیشنهاد ۵ میلیاردی عرضه کرده بود. 17 سال پیش هزینه توسعه استخر برای شما حدود 300 هزارتومان تمام می شد اما اکنون اگر بخواهید چنین پروژه ای را پیش ببرید باید سرمایه میلیاردی در دست داشته باشید.

قدری از جزئیات فعالیت کارگاه تان اعم از نیروی انسانی و کم و کیف کار روزانه مجموعه بگویید؟

کار ما به صورت شبانه روزی است در هر شیفت کاری حداقل نیازمند حضور 7 نفر است. آنها به خاطر ماهیت حساس نگهداری استخر و مراقبت از موجودات زنده باید همیشه حالت آماده باش داشته باشند.

کارگاه ما خارج از شهر است و زمان های مرخصی شان در هفته ۴۸ ساعت است که به صورت تغییر شیفت صورت می گیرد. در منطقه ما متوسط حقوق و مزایای کارگران یک میلیون و 200 هزار تومان است. اما کارگران پرورش ماهی به دلیل حساسیت جنس کار رقمی بالاتر یعنی حدود یک میلیون و 600 دریافت می کنند.

شما قبل از بهره برداری پروژه و نیز بعد از آن با چه مشکلات و موانعی روبرو شدید؟

دغدغه ها و مشکلاتی که ما از ابتدا داشتیم را اگر بخواهم دسته بندی کنم، سه نوع بوده است:

اول سری مشکلات ما تولیدگران داخلی به برخی تصمیم های دولتی برمی گردد. سیاست وارداتی برخی از مدیران لطمه های جدی به فعالان کشور می زند. در شغل ما بحث واردات ماهی یک معضل جدی است .

برای مثال در سال های اخیر ماهی تیلاپیا را وارد کردند. این ماهی ها طبق گفته همه کارشناسان از جمله آبزیان بسیار کم کیفیت هست اما ابتدا برای جذب مشتری، این ماهی ها را با قیمت خیلی پایین وارد کردند. مردم هم از سر بی اطلاعی و نیز به دلیل ارزانی به سمت تهیه آن رفتند. صادر کننده این محصول کشور چین است.

جالب است بعد از مدتی که بازار این ماهی گرم شد با تبلیغات گسترده قیمت را افزایش دادند. نتیجه این اتفاق چه بود؟! با این کار به شدت قیمت ماهی های تولیدی داخل مانند قزل آلا پایین آمد. به طور مثال سال ۸۱ قیمت ماهی قزل کیلویی 2 هزار تومان و قیمت بچه ماهی تیلاپیا۴۰ هزار تومان بود اما در سال 96 قیمت ماهی قزل ۷ هزار تومان و قیمت بچه ماهی ۵۰ هزار تومان است.

با این وضعیت روشن است که فعالان حوزه شیلات و پرورش ماهی دچار ضرر و ورشکستگی می شوند.

بخش دوم مشکلات حرفه ما به حوادث طبیعی برمی گردد مثل سیل یا بیماری که گاهی تمام سرمایه مان از بین می برد.

در ماه های اخیر مشکل سومی هم به کار ما حاکم شده است و آن نوسانات قیمت ها و نرخ تورم است در این وضعیت از یک طرف قدرت خرید مردم پایین آمده است و از طرف دیگر قیمت محصولات نامشخص است.

به هر حال بحث مشکلات فعالان اقتصادی سر دراز دارد در شهرهای مختلف نشانه های مختلف این مشکلات را می بینید هنوز ردپای رانت و پارتی بازی در ادارات و مراکز مختلف دیده می شود.

علیرغم این مشکلات و سختی هایی که گفتید روزهای شیرین داشتید؟

بله. منکر نمی شوم بهترین روزهای ما همان ایام افتتاح استخر بود چون بدهی نداشتیم و من به راحتی هزینه های را پرداخت می کردم و اخر ماه هم یک سودی عایدمان می شد. اما در سال های شوک بیماری به حرفه ما وارد شد ماهی ها از بین رفتند و من و همکاران دچار ضرر سنگین شدیم. حتی برای جبران این ضرر مجبور شدم استخر را به مدت یک سال اجاره بدهیم.

با مشکلاتی که کم و بیش دامنگیر همه کارآفرین ها و فعالان اقتصادی است، بعد از این می خواهید چکار کنید؟

امیدمان را از دست ندادیم و در پی شرایطی هستیم که کار مان رونق بگیرد . واقعاً دوره سختی را سپری می کنیم بیماری که باعث از بین رفتن ماهی های ما شد ضربه کمرشکن بود. یکی از دردهای ما این است که پرورش و نگهداری ماهی چون هزینه بالایی دارد شامل بیمه نیست.

بعد از این اتفاق مجبور بودیم سال 93 برای تهیه ماهی ۱۰۰ میلیون وام دریافت کنیم و ۵۰ میلیون هم غذای ماهی که جمعاً شد ۱۵۰ میلیون بدهی. من ناگزیر از فروش حتی خانه شدم و بعد از ۱۲ سال کار استخر را اجاره دادیم. امیدواریم کار ها روال عادی را پیدا کند. سال ۹۴ می خواستیم کارخانه تولید تن ماهی باز کنیم.

حتی مجوزش را هم دریافت کردیم اما با شرایطی که پیش آمد از این ایده چشم پوشی کردیم.

اگر بخواهید برای دانش آموختگان و جوانان هم نسل خودتان پیشنهادی برای کار و اشتغال بدهید چه خواهید گفت؟

من بخش عمده ای از مشکلات را در این می بینم که تخصص های علمی و اساساً پرورش استعدادهای علمی در دانشگاهها و مراکز آموزشی ما جدی گرفته نمی شود. شما وضعیت کلاس ها و دانشکده ها را به لحاظ علمی نگاه کنید. سطح سواد و آموزش بسیار تنزل کرده است، بعد انتظار دارید که این گروه از فارغ التحصیلان در مصادر و مسئولیت های اقتصادی که قرار می گیرند این اشتباهات را دچار نشوند.

من افراد زیادی را سراغ دارم که به دلیل همین آموزش ضعیف و دانش اندک در میدان فعالیت اقتصادی و اجتماعی شکست های سنگین خورده اند و به اموال عمومی لطمه های زیاد زده اند کسانی که وام های سنگینی برای امور مختلف اعم از پرورش دام یا خرده فعالیت های صنعتی و اقتصادی گرفتند اما به دلیل نداشتن اهلیت زمینگیر شدند و سر از زندان درآوردند .