این ماه به دلیل حوادث و اتفاقات غمناکی که در آن رخ داده است برای شیعیان و محبان اهل بیت(ع)، ماه غم و اندوه می باشد که از جمله می توان به وقایع ذیل اشاره کرد:
در ابتدای این ماه اهل بیت امام حسین(ع) و بازماندگان واقعه کربلا را به صورت اسیری وارد شام نمودند و آنان را در فشار روحی و روانی و مورد آزار و اذیت قرار دادند، به طوری که فرزند خردسال امام حسین(ع) به نام حضرت رقیه (س)، در پنجم ماه صفر بر اثر سختیهای طاقت فرسا، در دمشق به لقاءا... پیوست. هفتم ماه صفر، امام حسنمجتبی(ع) به شهادت رسیدند. بیستم ماه صفر، اربعین شهادت امام حسین(ع) و یاران با وفای ایشان در کربلا است. در این روز ضمن اینکه شیعیان به عزاداری و سوگواری به مناسبت شهادت امام حسین(ع) می پردازند، شاهد راهپیمایی اربعین شیعیان به سوی کربلا نیز هستیم که به یکی از مهمترین و گستردهترین مراسم عزاداری شیعیان جهان، تبدیل شده و در زمره بزرگترین اجتماعات مذهبی جهان قرار گرفته است. در بیست و هفتم صفر رحمت للعالمین پیامبر اکرم(ص) رحلت نمودند که غم جانسوز و بزرگی برای مسلمانان بود. در سی ام صفر ثامن الحجج حضرت علی بن موسی الرضا (ع) به شهادت رسیدند. بدین جهت، شیعیان این ماه را همانند ماه محرم، به عزاداری و سوگواری میپردازند.
برای ماه صفر اعمالی را بر شمرده اند که از جمله اعمال عبادی این ماه می توان به موارد ذیل اشاره نمود:
خواندن قرآن. نماز گزاردن: سیّد بن طاووس» نقل کرده است: در روز سوم ماه صفر، دو رکعت نماز بخوان که در رکعت اوّل سوره «حمد» و سوره «انّا فتحنا» (فتح) و در رکعت دوم سوره «حمد» و سوره «توحید» قرائت شود و پس از سلام نماز، صد بار صلوات بفرست و صد بار آل ابى سفیان را لعنت کن و صد مرتبه استغفار نما و آنگاه حاجت خویش را از خداوند بخواه. بهترین دعای زمان رؤیت هلال، دعای چهل و سوم صحیفه سجادیه است. دادن صدقه نیز در این ماه بسیار سفارش شده است. خواندن زیارت امام حسین(ع) در روز اربعین (بیستم ماه صفر) مستحب و مورد تأکید قرار گرفته است.